Maandbericht Juli 2009

Deze nieuwe aflevering van mijn maandmagazine is de grootste ooit, met ruim vijfduizend woorden. Ik heb dan ook veel te vertellen, veel te melden. Over Miguel Torres bijvoorbeeld, die een nieuwe, ontzettend goede Rioja heeft gelanceerd. Maar ook over een bijzonder domein en een opmerkelijk hotel in de Elzas, over de grootste wijnbouwer van Nieuw-Zeeland, over smakelijke wijnen uit het onbekende Slovenië, over de betaalbare klasse van Buzet, en over zowel Hongaarse als Portugese ontdekkingen. Voorts werden nieuwe recensies toegevoegd in de rubriek ‘Aanbevolen restaurant’. Ik zou zeggen: geniet!

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

. Wat een rumoer, wat een gedoe. De Europese Commissie heeft voorgesteld om voor het bereiden van rosé óók het mengen van blauwe met druiven (of most c.q. wijnen) toe te staan. Want buiten ons continent gebeurt dat gewoon – met in elk geval commercieel succes. Het plan werd echter van tafel geveegd na protesten alom. Men riep zelfs schande. Zelf echter betreur ik deze gang van zaken. Ziehier het commentaar dat ik ook naar collega-wijnpublicisten zond.

In Australië, Zuid-Afrika, Chili, Argentinië en andere zogeheten Nieuwe Wijnlanden zullen ze met een grote glimlach de Europese ophef over de rosébereiding hebben gevolgd. Het is het zoveelste voorbeeld van conservatief denken, resulterend in het handhaven van wettelijke restricties.

Restricties die Yves Grassa, een progressieve wijnbouwer uit Gascogne, deden verzuchten:’Fransen moeten opboksen tegen wijnproducenten uit de Nieuwe Wereld. Maar wíj staan in de ring met onze handen gebonden vanwege al die wettelijke beperkingen.’ Denk bijvoorbeeld aan het vrije gebruik van eiken spaanders, of liever nog staven, bij de bereiding van witte en rode wijnen.

In bijvoorbeeld Australië geldt er slechts één criterium: de uiteindelijke kwaliteit van de wijn. ‘Als die niet goed is, word je door de consument vanzelf afgestraft’, noteerde ik tijdens mijn eerste bezoek aan kangoeroeland, ruim een kwart eeuw geleden. Dit naar aanleiding van een vraag die ik stelde over het – voor een Europeaan toen nog verrassende - mengen van een Bordeaux-variëteit als cabernet sauvignon met een Rhône-ras als shiraz.

Ook voor rosé geldt: welk resultaat kun je bereiken door blauwe en witte druiven c.q. rode en witte most of wijnen met elkaar te mengen? Lang niet altijd een verheffende product, maar in sommige gevallen zou best een hoogst plezierige, misschien zelfs bétere wijn. Denk aan nu te zware, te logge rosés uit warme streken, rosés die dankzij wat wit wellicht winnen aan frisheid en ook fruit. Dat soort vermoeiende roséwijnen bestáán; ik heb ze o.a. geproefd in de Levant. En zou in Bordeaux een rosé van bijvoorbeeld alleen merlot niet nog wat viever, energieker en dimensierijker kunnen worden door toevoeging van een scheutje sauvignon blanc? Om maar te zwijgen van het mogelijk rolletje dat chenin blanc zou kunnen spelen als verrijker van Rosé d’Anjou. Trouwens, wat te denken van een Pinot Bianco uit Trentino Alto Adige als frisfactor in een rosé uit Puglia?

Bovendien hebben de protesteerders een beetje boter op hun hoofd. Want rood en wit met elkaar mengen gebeurt hier en daar binnen de EU al járen – met legale permissie. In Valdepeñas bijvoorbeeld, waar de lichte rode Clarete, die verbazend veel op een rosé kan lijken, slechts voor een kwart(!) uit blauwe cencibel hoeft te bestaan en voor het overige uit witte druiven kan worden bereid.

Al met al vind ik het spijtig, zoniet onbegrijpelijk dat het vrijgeven van de rosébereiding een halt werd toegeroepen zonder voorafgaand onderzoek naar de mogelijke pósitieve aspecten daarvan.

De zo hoog nodige liberalisering van de niet meer van deze tijd zijnde Europese regelgeving is wéér eens blijven steken. Wijnwettelijk gezien rijdt Europa nog rond in een Deux Chevaux, de rest van de wereld in een bolide Formule 1.

Wijnhandel van Krimpen

. Tenger is hij nog steeds. Ook de ietwat hoge, zachte stem en de enigszins droeve oogopslag zijn gebleven, maar voor het overige is er met Miguel Torres in de afgelopen drie decennia veel gebeurd. De in 1941 geboren wijnproducent werd een der belangrijkste van zowel Spanje als Chili, terwijl de jaaromzet van het door hem geleide, uit 1870 daterende familiebedrijf groeide tot circa €150 miljoen. En er wordt naar 120 landen geëxporteerd. Ook Nederland hoort daarbij. Toen ik Miguel zo’n 35 jaar geleden voor het eerst ontmoette, verscheepte hij enkele honderden dozen naar ons land. Momenteel zijn dat er tweehonderdduizend. Bepaald indrukwekkend is het ‘groene’ beleid dat Miguel Torres heeft geïnitieerd. Op de wereldranglijst van personen en bedrijven die milieu- en klimaatvriendelijk, dus duurzaam actief zijn, is Torres de eerste wijnfirma. De laatste twee jaar werd door de Catalaanse onderneming €10 miljoen in duurzaamheid geïnvesteerd, o.a. via  zonnepanelen waarmee elektriciteit kan worden opgewekt.

Torres geeft jaarlijks ook veel geld uit aan onderzoek, ongeveer €3 miljoen. Het scala aan experimenten is enorm. Een project betreft oude, vrijwel verdwenen Catalaanse druivenrassen. Daarnaast ontwikkelt het in Vilafranca del Penedès gevestigde huis een schimmel die wortels van druivenstokken beschermt. Aan nieuwe gisten wordt eveneens gewerkt. En de tractoren waarmee men in de eigen wijngaarden (plusminus 1500 hectare in Catalonië) werkt, zijn tegenwoordig voorzien van een ‘global positioning system’, zodat ze precies naar het juiste perceel kunnen worden gedirigeerd. Bij Torres ontwierp men tevens een apparaat om de kwaliteit van eenmaal op fles zittende wijn snel te controleren. Bovendien werd een sensor bedacht waarmee in fusten de mate van ‘toasting’ kan worden gemeten.

Kenmerkend voor het huis Torres is bovendien het voortdurend uitbreiden van de wijnactiviteiten. De laatste jaren werd alleen al €12 miljoen besteed in het Catalaanse gebied Priorat, om daar een enorme terraswijngaard te creëren. De vlezige, krachtige, dimensierijke wijn daarvan heet Salmos. Voorts kocht Torres 400 additionele hectaren in Chili, niet ver van de zuidelijke stad Concepción. Want na drie jaar zoeken – Torres bezat al een domein bij Curicó, noordelijker – ontdekte hij daar wellicht Chili’s enige wijnlocatie met pure leisteen. Bovendien werd Torres’ Californische wijndomein Marimar Estate met 24 ha vergroot.

En er werd een nieuwe kelder gebouwd in de Rioja. De eerste wijn daarvan verscheen onlangs op de markt. Het is de Ibéricos 2006. Deze Rioja verdient het predicaat riant. De van alleen tempranillo gemaakte wijn heeft een donkerrode kleur en een sappige, vlezige smaak met lekker veel fruit (bessen, zwarte vruchtjes) en zacht kruidig houtaroma waarin ook wat vanille zit. Een verrukkelijke aanwinst van een gamma dat al veel verrukkelijke wijnen telt. De prijs ligt tussen €9 en €10. Verkoopadressen Torres via www.weetvanwijn.nl.

De Gouden Ton

. ‘Rode wijn kan beschermen tegen borstkanker uitzaaiingen’ aangezien ‘de antioxidanten in rode wijn ook de oxiderende effecten van alcohol reduceren, wat betekent dat het drinken van wijn beschermender is dan het drinken van andere soorten alcohol’. Aldus Surangani Flanagan. Zij is hoofd van de biologische celafdeling bij de Universiteit van Puerto Rico. Samen met haar team onderzocht ze het effect van resveratrol en andere polyfenolen (die veel voorkomen in rode wijn) op menselijke borstkankercellen – en constateerde dat deze cellen 40 tot 55 procent meer werden gedood dan wanneer er niets gebeurde. Bovendien bleek na 77 dagen dat tumors van borstkanker met 30 tot 50 procent waren geslonken na behandeld te zijn met polyfenolen. Een ander onderzoek, uitgevoerd in Zweden door het Karolinska Instituut, geeft aan dat de verpreiding van kankercellen in het algemeen door resveratrol kan worden beperkt.

. Enig idee wie de grootste onafhankelijke wijngaardbezitter is in Portugal? Met zo’n 1000 hectare verspreid over het hele land? Dat is de groep Bacalhõa. Het nummer één wijnmerk daarvan is JP, dat je overal in Portugal tegenkomt. Een van de regio’s waar deze producent wijnen maakt, is het schiereiland van Setúbal. Dit ligt vlak bij Lissabon, maar dan op de zuidoever van de Taag. De plaatselijke streekwijn draagt als herkomstbenaming Vinho Regional Terras do Sado – en wat kán hij lekker zijn. Dat bewijst de lijn Meia Pipa. Deze bestaat uit een drietal wijnen, waaronder de frisse, druivige, muskaatachtige witte, de naar rood fruit en een vleugje mandarijn smakende rosé en de kruidig-fruitige rode. Ze kosten gewoonlijk €6,50 per fles. Het meer serieuze werk van Bacalhõa komt eveneens uit Terras do Sado. Namelijk Quinta da Bacalhõa 2006, een compositie van 90 procent cabernet sauvignon, aangevuld door merlot. En veertien maanden in nieuwe Franse fusten gerijpt. Deze Bordeauxachtige blend smaakt zacht, soepel en krachtig, met karamel en andere milde roosteraroma’s, terwijl rijp fruit van bessen plus zwarte vruchtjes niet ontbreekt, evenmin als een aangename kruidigheid. Féést voor de zintuigen – helemaal bij vlees van de grill of oude Goudse. Richtprijs €18. Voor verkoopadressen van deze Portugese wijnen www.pootagenturen.nl.

. Wat een verschil met een kwart eeuw geleden. Het dorpsplein van Tokaj, in het noordoosten van Hongarije, was nauwelijks verhard, de ernaar toe leidende straten evenmin. Omringende gebouwen verkeerden in vervallen staat en tussen enkele lukraak geparkeerde Trabants wachtten groepjes armoedig geklede mensen op kleine, aftandse bussen. Het aan de staat behorende wijnproeflokaal naast de grijze kerk leek op een bunker en deed geen zaken. Vandaag de dag ziet dezelfde locatie er totaal anders uit. Tokajs hart bestaat nu uit een aantrekkelijke, keurig beklinkerde voetgangerszone. Oude gebouwen werden gerenoveerd of vervangen, men legde bloemperken aan en het proeflokaal van weleer is nu een aantrekkelijke wijnwinkel. Dit alles is te danken aan de economische liberalisering, die ertoe leidde dat buitenlandse investeerders neerstreken in Tokaj.

Een van de nieuwkomers was een Fransman, de industriële agronoom Jean-Marie Laborde. Die kocht daar in 1991 zijn eerste bezitting, Château Pajzos. Later zou Château Megyer volgen. Samen bestrijken de desbetreffende wijngaarden 110 hectare, gelijk over beide châteaus verdeeld. De hele Tokaj-regio, die inclusief zijn traditionele keldergangen door de Unesco tot World Heritage werd verklaard, telt ongeveer 5000 hectare. Op Château Megyer maakt Ronan Laborde, de zoon van Jean-Marie, een anders dan andere zomerwijn. Daarvoor gebruikt hij Tokajs eigen furmint, een druivenras dat van nature veel zuren heeft. Geen wonder dus dat de Château Megyer Tokaji Furmint 2007 zo opwekkend fris smaakt. Zalig op een warme dag. Tegelijk heeft de wijn een karaktervolle smaak, met subtiele schakelingen van kruiden, specerijen, frisse citrus en groene appel. En loepzuiver is-ie ook. Perfect bij zomerse salades, bij hartige taarten, bij aperitiefhapjes en natuurlijk bij vis. Voor meestal €6,99 bij zelfstandige slijters, adressen via sales@groupelfe.com. Ik heb de wijn ook gezien voor €4,99 in Nederlands grootste slijterij, de fenomenale Dirck III ‘Extra’, Nieuwpoortstraat 100, 1055 RZ Amsterdam (West).

. Slim, slim, slim, dat is de zogeheten Bottle Cleaner van de beroemde glasfabrikant Riedel. Want hiermee kun je wijnkaraffen eindelijk ‘ns een keer goed schoonmaken. Dus de onvermijdelijke aanslag verwijderen. En dat zonder afwasmiddel of zeep – maar met kleine, ronde, roestvrijstalen kogeltjes en water. De kogeltjes gaan in een karaf, je vult deze daarna voor de helft met water, een minuut of twee zachtjes schudden, en klaar is Kees. Het werkt ook met thermoskannen. Een doosje Bottle Cleaner kost €7,50 bij De Gouden Ton, zie www.goudenton.nl of de banner op deze website.

Een van de opmerkelijkste en tegelijk heel comfortabele locaties om te logeren in de Elzas is sinds twintig jaar Hôtel Husseren les Châteaux. Niet alleen werd het gebouwd en wordt het geleid door een enthousiast Nederlands-Deens echtpaar, Lucas en Karin de Jong, maar het heeft ook opvallend ruime (van 30 tot 56 vierkante meter), opvallend andere kamers (duplex, in Skandinavische stijl). Plus een binnenzwembad en een sauna. Het complex staat op een boomrijke helling boven Husseren les Châteaux, dat weer uitrijst boven het fraaie Eguisheim. In het hotelrestaurant wordt goed gekookt, en Lucas wijst je graag de weg naar de beste plaatselijke wijnproducenten. Op zijn wijnkaart figureert trouwens een opmerkelijke, van eigen druiven vervaardigde Beaujolais Villages, Domaine Victoria (genoemd naar een kleindochter). Dankzij een andere manier van vinifiëren heeft deze wijn meer diepgang en meer structuur dan vergelijkbare soorten. Zo is nu de jaargang 2006 nog opvallend vitaal, met een vlezige, door zwart fruit getypeerde, sappige smaak. Op de kaart kost-ie €19,25, en voor thuis kun je ‘m meenemen voor €6,65. Het hotel heeft allerlei aardige arrangementen. Bijvoorbeeld drie overnachtingen met ontbijt plus drie driegangendiners voor €309 per persoon. Zie www.hotel-husseren-les-chateaux.com.

. In de Elzas, waar ik al meer dan veertig jaar kom, is een van mijn favoriete domeinen het 10 hectare tellende Domaine Edgard Schaller & Fils, in Mittelwihr. Vader Edgar verrichtte pionierswerk met wat tegenwoordig Crémant d’Alsace heet. Zoon Patrick, na scholing in de Champagne, perfectioneerde dit wijntype. Tegenwoordig wordt hij bijgestaan door zijn eigen zoon, Charles, die eveneens een opleiding genoot in de Champagne. Samen maken ze een zacht schuimende, wit fruit biedende, tikje kruidige, aangenaam frisse Extra Brut. Nog wat meer klasse wordt geboden door de “S” de Schaller, een bijna drie jaar gerijpte Crémant gemaakt van…chardonnay. Deze in de Elzas zeldzame variëteit werd ter door Edgard Schaller in 1985 geplant, waarschijnlijk als eerste in zijn streek. Ter plekke, ze worden in Nederland niet gevoerd, kosten de Crémants €8 respectievelijk €12. Voor adresgegevens zie www.edgard-schaller.com. Sinds kort wél beschikbaar zijn enkele van Schallers stille wijnen. Waaronder de geurige, elegante, verkwikkende, in zijn soort voortreffelijke Pinot Blanc 2008 à €10,95. En de vieve, mineralige Riesling 2007, die €11,95 kost. Plus uiteraard een andere grote specialiteit, de droge, fris-druivige Muscat “Cuvée Charles2007, gecomponeerd uit muscat ottonel en muscat d’alsace. Deze mooie, zoniet meesterlijke Muscat kost €14,50. De importeur is www.thiessen.nl.

. Als je historici mag geloven, werd het witte druivenras godello reeds door de Romeinen gecultiveerd. Dat gebeurde rond de Río Sil. Deze stroomt in Spaans Galicië door de wijnstreek die tegenwoordig Valdeorras heet, een verwijzing naar ‘Val de Oro’ ofwel ‘Vallei van Goud’. Want over de rivier hebben de Romeinen goud vervoerd. Het gebied ligt op de grens met Léon, zo’n 150 kilometer van zee. Om het vanaf de westkust te bereiken, moet je eerst bergruggen over, ketens die de streek beschermen tegen vocht, koude en wind. In Valdeorras (tegenwoordig 2700 hectare met druivenstokken) heerst derhalve een bijna Mediterraan klimaat. Vanwege zijn betrekkelijk geïsoleerde ligging werd Valdeorras pas laat getroffen door de druifluis. Dat gebeurde in 1911, bijna 35 jaar nadat dit insect op Spaanse bodem zijn vernietigende werk begon. Vrijwel alle druivenstokken gingen ook in Valdeorras verloren, en net als in andere Spaanse regio’s koos men voor het herplanten productieve variëteiten, waaronder de palomino uit Jerez. De godello verdween geheel uit beeld. Pas vanaf 1974 begon een werkgroep van deskundigen onderzoek te verrichten naar het verbeteren, dus herstructureren van de  regionale wijnbouw. Dat heeft zeven jaar geduurd. In die periode werd door een professor uit Madrid de godello herontdekt. Op enkele percelen die vanwege hun ligging of ondergrond niet door de druifluis waren aangetast, vond de wetenschapper in totaal nog tweehonderd stokken van deze variëteit. Meer bestonden er niet, noch in Valdeorras, noch elders ter wereld. Door druiven van de overlevende stokken afzonderlijk te vergisten, met behulp van eigentijds materieel, werd aangetoond dat van godello hoogwaardige witte wijnen konden worden gemaakt Deze experimenten leidden uiteindelijk – de druivensoort moest ook nog worden vermenigvuldigd – tot de oprichting van de eerste daarin gespecialiseerde bodega, in 1986. Andere  Godello- producenten zouden volgen, waaronder Viña Somoza. In de eigentijdse kelder daarvan – zeven jaar geleden gebouwd, verwerkt druiven van

zeven hectare – wordt een voorbeeldige witte Valdeorras gemaakt. Zo trakteert de Viña Somoza Godello sobre lías 2008 de zintuigen op een expressieve, dimensionale smaak met diverse soorten citrusfruit, groene appel, mineralen, specerijen en een aangename frisheid. Verrukkelijk bij vis. Te koop voor €13,95 bij Wijnkoperijen De Gouden Ton, www.goudenton.nl of klik op de banner.

. Je zou hem een mannetjesputter kunnen noemen, Peter Yealands. Hij werd Nieuw-Zeelands eerste kweker van groene mosselen (waarmee het land inmiddels €280 miljoen per jaar omzet), was een succesvolle aannemer, fokte herten, bouwde een bos – en creëerde het grootste particuliere wijndomein. Dit bestaat uit 1150 hectare, waarvan er 1000 langs de koele, winderige, enigszins heuvelige kust van Marlborough liggen. Dus op de noordpunt van South Island. Daar verrees in 2008 ook een uiterst efficiënte, volstrekt milieuvriendelijke kelder. Om een idee te geven van de hoeveelheid wijn die daar gemaakt wordt, dat was dit jaar zo’n 6,5 miljoen flessen. Een van de merken waaronder Peter – grijs bebaard, altijd
informeel gekleed – zijn oogst verkoopt, is Flaxbourne. De desbetreffende wijnen bieden een briljante verhouding prijs-kwaliteit. Zo kost de Flaxbourne Sauvignon Blanc 2008 slechts €5,99, terwijl de wijn loepzuiver en frappant vief smaakt, met elementen van buxus, wat kruisbes en frisse citrus. Daar kan geen Sancerre tegenop. Ook heerlijk, met mildere fruitaroma’s, zachtere zuren en een klein vetje is de Flaxbourne Pinot Gris 2008 à €6,99. Hetzelfde kost de verleidelijk sappige, naar aardbeien en ander rood fruit geurende Flaxbourne Pinot Noir 2008. Alle wijnen dragen een schroefdop en staan bij Albert Heijn.

. In navolging van andere collega-wijnschrijvers onthult Magda van der Rijst speciaal voor dit magazine haar favoriete wijn-spijscombinatie. Magda is niet alleen talentvol, maar ook veelzijdig. Ze stond aan de wieg van uitgaven over o.a. rosé, bubbelwijnen, topwijnen, zuivel en welke wijnen bij het eten, terwijl ze ook een uitstekend wijnboek schreef voor Albert Heijn. De laatste jaren werkt ze nauw samen met Noële Ruitenberg, zoals te zien is op de website www.ruitenrijst.nl. Over haar combinatie ‘smullen’ schrijft Magda het volgende. Je zou denken dat ik heel diep moet graven om te vertellen wat mijn lievelingseten is. Eigenlijk klopt dat ook wel. Het is namelijk telkens iets anders en zo afhankelijk van het weer en de sfeer buiten en binnen. Maar een pasta kan altijd. In juli is dat er bijvoorbeeld een met kleine tuinbonen en veel groene kruiden als peterselie (platte, uiteraard), bieslook en kervel, een beetje boter en een scheut witte wijn. De tuinbonen dop je natuurlijk dubbel en dat gaat bijna vanzelf als je daar alvast een Grüner Veltliner Federspiel uit Wachau of een droge Silvaner Grosses Gewächs uit Franken bij drinkt. Frisse, lentegroene aroma’s en lichte romigheid komen in de wijn en in de pasta voor en daarom passen die twee meer dan lekker bij elkaar. Enjoy!

Osborne Solaz

. ‘Ik noem mezelf geen wijnmaker, maar een gistingsbeheerser, want ik máák niks’. Aldus Niël Groenewald uit Zuid-Afrika. Sinds 2004 is hij verantwoordelijk voor de alle wijnen van Bellingham, waarvan jaarlijks zo’n 4,5 miljoen flessen worden verkocht. Niël, een vriendelijke reus, heeft een gedegen internationale scholing gehad, door o.a. te werken in Australië en Rusland, terwijl hij ook in Frankrijk en Duitsland intensief heeft rondgekeken. De wijnen die hij maakt zijn krachtig, met toch een zekere elegante, hebben flink wat fruit, met hout altijd in een ondersteunende en dus niet dominerende rol. Bellingham is overigens genoemd naar een 17e-eeuwse bezitting bij Franschhoek. De verwerkte druiven komen tegenwoordig echter uit andere districten.

Voor de rode topwijn St. Georges 2006 bijvoorbeeld kwam de pinotage uit Stellenbosch, de merlot uit Darling en de cabernet sauvignon uit Helderberg. Het is een behoorlijk complexe, soepele wijn, evenwichtig ook en behalve van beheerste roosteraroma’s ook voorzien van bessige tonen plus zwart fruit. Prijs €13,95. Hetzelfde wordt gevraagd voor de Dragon’s Lair 2006, een voortreffelijk,gulle rode Rhône-blend van niet alleen shiraz, mourvèdre en een beetje cinsault, waar ook wat viognier. De witte melange Fair Maiden 2008 mag er trouwens ook zijn. ’t Is een heerlijke, milde, kruidig-fruitige creatie met zowel wat toastachtig hout als vanille en sappige citrus. Nog een stapje hoger zijn de wijnen van The Bernard Series, waarvan mijn favoriet de Hand-Picked Viognier 2007 is. De druiven komen van Zuid-Afrika’s eerste wijngaard waar viognier werd geplant. ‘Het was een uitdaging om frisheid in de wijn te krijgen’, stelt Niël. Maar dat lukte. Want behalve fruit van voornamelijk abrikoos en milde, beheerste houttonen biedt deze volle witte wijn ook wat aangename, vitaliserende zuren. Net als alle wijnen van Bellingham, dus ook de goedkopere, is deze Viognier een echte voedselwijn: kostelijk bij kalkoen, kip, kalfsvlees en konijn. Hij kost €17,95. Verkoopadressen bij Intercaves, (0341) 41 15 90 of info@intercaves.nl.

. Een ideale zomersoep is koude gazpacho. Daarvoor staat in het kookboek Pure passie van Jonnie en Thérèse Boer een prima recept. Overigens niet van de meester zelf, maar van assistent-sommelier Adrian Zarzo Habraken, die een Spaanse vader heeft. Eerst was Adrian souschef in De Librije, nu werkt hij als assistent-sommelier. Het recept, voor vier personen, gaat als volgt.

3 rode paprika’s                       22 plakken witbrood

2 groene paprika’s                     2 teentjes knoflook

2 sjalotten                                 0,2 dl witte wijnazijn

8 zeer rijpe tomaten                  1 dl milde olijfolie

1 rode peper zonder zaad         witte peter, zout

Bereiding Snijd van alle groente een kwart van de hoeveelheid in kleine blokjes en houd deze apart. Draai de rest van de groente, de rode peper en één teentje knoflook fijn in de blender. Voeg een paar stukjes witbrood en druppelsgewijs de olijfolie al draaiend toe om te monteren. Breng op smaak met zout, witte peper, wijnazijn en olijfolie. Laat afkoelen in de koelkast (of vriezer). Snijd de rest van het brood in blokjes. Bak deze croutons goudbruin in olijfolie met een gekneusd teentje knoflook. Bestrooi ze met zout en laat ze uitlekken op keukenpapier. Leg de groenteblokjes in een diep bord, de croutons ernaast. Serveer de gazpacho koud op de groente. Adrian zelf drinkt er water bij, maar Thérèse tipt toch een wijn, een Weissburgunder uit het Duitse gebied Franken. Behalve gazpacho staan in het kookboek nog twintig andere, tamelijk eenvoudige recepten, stuk voor stuk  royaal verdeeld over zes fotorijke pagina’s. Wijnadviezen, globale aanwijzingen voor omgaan met wijn, enkele breed uitgemeten anekdotes en wat promobladzijden, daarmee zijn de 176 pagina’s gevuld. Als extra krijg je nog een dvd met de complete docusoap die RTL uitzond over het bouw van het Librije hotel. Het boek, van uitgeverij De Librije, kost €29,95 en is ook te koop via www.librijewinkel.nl.

. Het is een niet alleen leuk woordgrapje, de merknaam Longue-Dog, maar de desbetreffende wijnen smaken gewoon echt lekker. Dat ze uit de Languedoc komen – het zijn Vins de Pays d’Oc – spreekt vanzelf. Nadat de schroefdop is losgedraaid kan de Colombard Chardonnay 2008 worden genoten, een verfrissende, door citrus en wit fruit getypeerde, sappige witte wijn met een heel klein kruidje.

De rode Grenache Syrah 2008 verleidt door zijn royale dosis zwart plus rood fruit, fermheid en zachte kruidigheid: wat zál-ie lekker zijn bij een barbecue, spare ribs of Mexicaanse gerechten. In de Syrah rosé 2008 tenslotte proef je volop zwarte bramen, terwijl de kleur rozerood is. Ook hun prijs van €3,99 maakt je als wijnliefhebber dolblij, pardon hondsgelukkig. Super de Boer verkoopt ze, www.superdeboer.nl.

Vinis

. Een klein, boeiend wijnland is Slovenië. Het heeft ongeveer de vorm van Oostenrijk, maar dan omgekeerd – dus smal in het oosten en breed in het westen – en bestaat deels uit groene heuvels. Toeristisch is het nog nauwelijks ontdekt en de altijd gastvrije mensen tafelen er gráág. Centraal tijdens mijn bezoek (van alweer enkele jaren terug) stonden daarom binnen- en buitenmaaltijden, altijd overvloedig. De eigen bevolking van zo’n twee miljoen mensen – die wonen op een oppervlak half zo groot als Nederland – consumeert de eigen wijnen graag, en is ook bereid daar flink voor te betalen. Vandaar dat de export tot nu toe zeer bescheiden is geweest. Toch komen af en toe Sloveense wijnen naar ons land. Recentelijk een flink aantal soorten van Ptujska Klet, waarvan de wijnen sinds twee jaar de merknaam Pullus dragen. Het bedrijf is gevestigd de oostelijke, historische stad Ptuj, de oudste van het land. Deze plaats ligt aan de rivier Drava en wordt gedomineerd door een kasteel.

Al proevend blijken de Pullus wijnen plezierige zomerwijnen te zijn. Een specialiteit is de Laski Rizling 2008, een van welschriesling gemaakte bloemig-fruitige, frisse wijn die in zijn aroma iets heeft van appel- en peredrups. Ook heel goed in zijn soort is de witte Sauvignon 2008, die een kenmerkende, zuivere smaak heeft met zowel fris groen fruit als iets van asperges. De Sivi Pinot 2008, die wij Pinot Gris zouden noemen, is droger en minder zwaar dan veel soortgelijke wijnen uit de Elzas, heeft behalve milde citrus ook een vleugje toastachtig hout. Prima bij kip en kalkoen. Ook sommige rode wijnen zijn zomers, omdat ze een vrij lichte structuur hebben en weinig alcohol, slechts 11,5 procent. Rijp rood fruit wordt geboden door de Pinot Noir ofwel Modri Pinot 2007, terwijl zwartje vruchtjes plus wat laurier te vinden zijn in de Blaufränkisch ofwel Modra Frankinja 2007. Voornoemde wijnen kosten allemaal €9,95 per fles. Pullus wijnen (let steeds op het juiste oogstjaar) zijn o.a. verkrijgbaar via www.allaboutwine.nl. Meer info bij pullus@pullus.nl.

. Tijdens het door Perswijn georganiseerde evenement Ontdek de Nieuwe Wereld werd uit 150 wijnen een Kaapse creatie gekozen tot ‘Beste Chardonnay onder de 10 euro’. Het betreft de Zondernaam Chardonnay 2008 van Tokara. Inderdaad, deze wijn mag er zijn: geurig, smaakrijk met naast zachte zuren en milde fruittonen ook milde roosteraroma’s. Wat je noemt een complete Chardonnay. Te koop voor €8,99 bij Gall & Gall, www.gall.nl.

. Toen Pierre Philippe in juni 2005 aantrad als directeur bij de coöperatie van Buzet, een  wijngebied in het Franse zuidwesten, verkeerde het ooit florerende bedrijf in grote problemen. Zo bedroeg de voorraad aan onverkochte wijn maar liefst 12,5 miljoen flessen plus nog eens 250 miljoen liter in tanks. ‘Ze hadden te lang op hun historie geleefd’, stelt oenoloog en landbouwkundig ingenieur Philippe (zie foto) achteraf, ’wat overigens typisch Frans is.’ Tussen de 280 leden – die gezamenlijk 2000 hectare aan wijngaarden bewerken, 95 procent van Buzets totaal – bestond bovendien een slechte verstandhouding. Nogal wat wijnbouwers spraken zelfs niet meer met elkaar. Alleen een fundamentele aanpak zou kunnen helpen. Een stap bestond uit het creëren van een comité dat al proevend analyseerde waarnaar de markt vroeg. ‘Deze groep stelde vast welke typen wijn wenselijk waren, en hoe die te maken. Tot dan toe misten de Buzets vaak fruit.’ Parallel met dit initiatief werden alle percelen wijngrond in kaart gebracht, wat het mogelijk maakte om tijdens de oogst precies te bepalen wanneer welke druiven waar moeten worden geplukt. ‘We ontdekten dat je via de rijpheid van de druiven ook het aromatype van de wijn kunt sturen.’ Daarom worden nu tijdens de aanloop tot de oogst vierduizend druivenmonsters geanalyseerd.

Ook bij de wijnbereiding gebeurde het nodige. Rode Buzet heeft van nature vrij veel tannine, dus om een soepeler product te krijgen werd een warme weking van de druiven en hun most ingevoerd voordat de gisting begint. ‘Daarmee imiteren we een warm klimaat en benutten ook al het aromatische potentieel.’ Het betekende wel de aanschaf van speciaal ontwikkelde installaties, de eerste overigens in heel Frankrijk. Maatwerk bij het vergisten werd eveneens mogelijk, dankzij 180 computergestuurde modellen.

Deze en nog veel meer andere maatregelen hebben geresulteerd in beduidend betere wijnen. Dat blijkt als we de gewone rode Buzet van 2005 proeven naast die van 2007. De recente jaargang smaakt guller, vleziger en vooral fruitiger, met veel sappig zwart fruit, wat rood fruit, een besje, een vleugje laurier en een snufje kruidigheid. ‘Hij is ook soepel, niet agresssief, schoon, en elegant, een wijn waarvan je na het eerste glas graag en tweede wilt drinken’ roept zijn maker. De door merlot gedomineerde Buzet 2007 is bovendien buitengewoon betaalbaar, namelijk €3,85 à €4,75 (afhankelijk van de leverancier). ‘Onze coöperatie is een beetje speciaal’, glimlacht Pierre Philippe – en daarmee heeft hij volstrekt gelijk. Buzet 2007 is onder diverse labels te koop bij o.a. C1000, Coop, Dekamarkt, Dirk III, Dirk van den Broek, Hema, Hoogvliet, Jan Linders, Jumbo, MCD, Sanders, Spar, Vomar.

Castel wines

. Men neme een milieuverantwoorde manier van druiven telen, een lichtere fles (geen 900 gram maar 835 gram), waterbesparing bij de productie (per fles teruggebracht van 1,67 liter naar 1,01 liter), het recyclen van zowel water als afval, etiketten van gerecycled papier bedrukt met oplosbare inkt – en je krijgt een milieuvriendelijke Champagne. Namelijk de Pommery POP Earth. Het is bovendien een echt lekkere wijn, vief en elegant, met plezierig wat fruit. Over naam en zeker de visualisatie van het etiket zullen de meningen verschillen, maar het concept verdient alleen maar lof.

Tegelijk lanceerde Pommery een tweede nieuwe Champagne, de fraaie, enigszins milde Rosé Apanage – dit in navolging van Madame Pommery die anno 1928 de wereld verblijdde met de allereerste Rosé Brut met een oogstjaar. De POP Earth zal voor circa €30 verkrijgbaar zijn in wijnspeciaalzaken, de Rosé Apanage voor ongeveer het dubbele. Verkoopadressen via www.wijnimportbart.nl.

. Vorige maand hebben bijna 75 leden van de Wijnclub Abcoude een bijzondere maaltijd meegemaakt. Namelijk een diner waarbij verrassende, soms zeer uiteenlopende wijnen werden geschonken. Doel was om te ervaren welke soorten bij welke gerechten de beste begeleiders waren. Het evenement vond plaats in beide benedenzalen van het bekende café-restaurant De Eendracht te Abcoude, dat een voorbeeldig viergangenmenu had bereid.

Na een verkwikkende Spaanse aperitiefwijn, de Verdejo Monasterio de Palazuelos 2007 (€5,49), werden bij elke gang steeds twee halve glazen wijn geserveerd. Voorts lichtte ik elke wijn toe, waarna gezamenlijk beide soorten werden geproefd – eerst afzonderlijk en vervolgens bij het gerecht. Waarbij smaakvoorkeuren vaak bleken te veranderden. Los geproefd bijvoorbeeld werd de charmante Chileense, uit drie druivenrassen gecomponeerde Santa Rita 120 Carmenère Cabernet Franc Cabernet Sauvignon 2007 (€5,99) veelal als aantrekkelijker beschouwd dan de klassieke Spaanse Castillo de Almansa 2005 Reserva (€4,59), maar bij de hoofdschotel van lamskoteletten vonden de meeste deelnemers de Spaanse wijn weer het mooist. Soms ook pasten bepaalde wijnen beter bij delen van een gerecht. De prachtige pasta met een ragout van parelhoenfilet, paddenstoelen en dragon (zie foto) kreeg als partners de Zantho Grüner Veltliner 2007 (€6,49), respectievelijk de Osborne Rosafino rosé (€4,89). De witte Oostenrijkse wijn smaakte verrukkelijk bij de pasta en het vlees, terwijl de opmerkelijke, enigszins Sherryachtige rosé de kruidige elementen het best begeleidde. Iets dergelijks gebeurde bij het voorgerecht, een rijke salade met o.a. gerookte

vis en eendenlever, waarbij de elegante, fris-fruitige Falesia Verdicchio dei Castelli di Jesi 2008 (€3,99) en de milde, evenwichtige Elzasser Ritzenthaler Pinot Gris 2007 (€5,49) in de glazen vloeiden. De fraaie finale bestond uit en combinatie van vanilleijs en chocoladetaart. Met het ijs ging de vederlichte, druivig zoete, licht parelende Araldica Moscato d’Asti 2008 (€4,99) goed samen, terwijl bij de taart de imponerende, donkerbruine, naar dadels, rozijnen, rietsuikerstroop, koffie en chocolade smakende Osborne Pedro Ximénez 1827 Sherry (€7,99) de show stal. Het wijndiner, eigenlijk een smaakavontuur, bewees ook dat echt goede wijnen niet duur hoeven te zijn. Alle wijnen waren geselecteerd bij Dirck III, zie www.dirckiii.nl of de banner op deze website. De eerstvolgende bijeenkomst van de Wijnclub Abcoude zal een themaproeverij worden van een enkel druivenras en plaatsvinden in het vroege najaar. Contactadres wijnclubabcoude@hetnet.nl.

. Een van de beste wijnaankopen die ik ooit heb gedaan was die van twee kisten Fonseca Vintage Port, jaargang 1963. Ik betaalde toen, bij P. de Bruijn in Nijmegen, iets van 12,50 (guldens natuurlijk) per fles. Inmiddels wordt voor dezelfde wijn enkele honderden euro’s betaald. En wat smaakte hij lekker, wat bleef hij vitaal. Inmiddels heeft dezelfde shipper, net als diverse andere trouwens, ook 2007 tot een Vintage jaar verklaard. Maar ja, de prijs ligt wel even anders, namelijk €75 à €85 per fles – op voorintekening. Want de wereld heeft het formidabele van Fonseca’s Vintage Ports ontdekt.

Fonseca’s wijnmaker David Guimaraens vertelt: ‘Wat het jaar 2007 karakteriseerde waren de relatief koele, maar zonnige weersomstandigheden. Dat resulteerde in een zeer gelijkmatige rijping van de druiven. Vlak voor het oogsten zorgde de hitte voor perfect ontwikkelde trossen. Hierdoor hebben de wijnen een uitmuntende zuurgraad en een verbazingwekkend frisse, levendige fruitigheid. ’Om er vervolgens aan toe te voegen: ‘De gigantische investeringen in Quinta do Panascal (zie foto, HD), waarmee we dertig jaar geleden al zijn begonnen, zijn nu duidelijk terug te vinden in de rijke, geconcentreerde en krachtige wijnen van deze quinta. Ze zijn verantwoordelijk voor het volume en de textuur van de Fonseca 2007 Vintage.’ Er werden 9300 kisten van twaalf flessen geproduceerd. Verkoopinfo via customerservices@walravensax.nl, tel. (076) 525 64 80. De wijn, ik heb een vatmonster geproefd, heeft een massieve kleur en zo veel weelderig, zoet fruit dat je het bijna als jam op brood zou kunnen smeren.

. Er is een nieuwe editie verschenen van Welke wijn waarbij, mijn gids voor beste wijn-spijscombinaties. Niet alleen werd het boek royaler opgezet, met ook een andere vorm, maar tevens geheel geactualiseerd én uitgebreid. Zo geven nu ook bekende restaurateurs en chef-koks hun favoriete culinaire combinaties prijs. De indeling bleef gelijk. Dus voor honderden gerechten – verdeeld over vegetarisch, schaal- en schelpdieren, vis, kalfsvlees, kaas, etcetera – geef ik nog veel meer tips voor lekkere wijnen daarbij. De gerechten variëren van huiselijk tot bijzonder, wat eigenlijk ook geldt voor de wijnen. Je kunt het boek dus dagelijks gebruiken.

De nieuwe uitgave kost €12,95 en werd verzorgd door Inmerc. Bestellen kan door hier te klikken

. Het beste Nederlandse wijntijdschrift is voor mij Perswijn,
vanwege de zeer gevarieerde, degelijke artikelen en reportages, de rijke
hoeveelheid proefnotities, de vaak kritische columns en de aantrekkelijke,
kleurrijke vormgeving. Ermee kennismaken kan heel voordelig, via een proefabonnement.
Ga hiervoor naar www.perswijn.nl en klik op het tabblad abonnement.

Het voor Uruguay zo kenmerkende druivenras tannat, er naartoe gebracht door een Fransman in 1870, was de aanleiding tot het creëren van bijzondere schilderijen. Een aantal kunstenaars  in Uruguay  kreeg van wijnproducent Juanicó het verzoek om tannat en zijn wijn te verbeelden. Dit resulteerde in de expositie Homenaje al vino Tannat, waarvoor twintig kunstenaars werken leverden. Een hele vrolijke is die van de nu tachtigjarige Pepe Montes.