Het nieuwe jaar gaat vrolijk van start met een nieuwe reeks wijnvondsten, vijftien stuks, en alle mogelijke andere smakedlijke tips. Zoals voor lekkere wijnen uit Argentinië, Frankrijk, Portugal, Nieuw-Zeeland, Zuid-Afrika, Verenigde Staten en zelfs Thailand. Voorts vind je een trekopwekkende culinaire combinatie, wijnvriendelijk water en een reisreportage over Istanbul. Geniet!
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
VONDST VAN DE MAAND
. Wát een lekkere wijn, de Pinot Noir Private Bin 2010, Villa Maria. Een Bourgogneachtige creatie uit Nieuw-Zeeland, van de toonaangevendste particuliere producent ter plekke. We proeven rijp rood fruit, een vleugje kruidigheid, veel sap en een vrij volle smaak. Voor €9,99 vind je hem o.a. bij Plus, zie www.wijnenvanplus.nl.
Overigens liep Villa Maria voorop met het overschakelen naar de schroefdop. Het wijnbedrijf was zelfs Nieuw-Zeelands eerste om vanaf de oogst 2004 alle wijnflessen te voorzien van een Stelvin-capsule. ‘Wij gaan volledig voor de extra kwaliteit die we dankzij de schroefsluiting kunnen garanderen’, stelde destijds stichter en eigenaar George Fistonich. Voordat deze stap werd genomen heeft zijn firma wel uitgebreid onderzoek gedaan. Proefondervindelijk bleek dat maar liefst 8 procent van de geteste natuurkurken in meer of minder 
mate door tca was aangetast, de stof die ‘kurk’ geeft en wijnen bederft. ‘Stel dat in een restaurant 8 procent van de gerechten schimmelig zou zijn, dat zou toch niemand accepteren?’ Voorts bleken veel kurken zo poreus te zijn 
dat ze tot oxidatie leidden (‘waarschijnlijk een nog groter probleem’). Uiteraard werd ook gekeken naar de wijze waarop wijnen in schroefdopflessen zich ontwikkelen. Men bottelde dus partijen van dezelfde wijnen met twee soorten sluitingen, de natuurkurk en de schroefdop van Stelvin. Waarbij steeds weer bleek dat de schroefsluiting alle wijnen, ook de rode, altijd beter in conditie hield. Net alsof ze in een hele koele kelder hadden gelegen. Vorige maand heb ik dat zelf weer eens kunnen verifiëren, door van de Villa Maria Pinot Noir Reserve drie ‘schroefwijnen’ te proeven, de jaargangen 2009, 2004 en zelfs 2002. Alle drie de wijnen bleken nog vitaal, kerngezond en buitengewoon genietbaar te zijn, ook de nu tien jaar oude, die behalve kruidigheid zelfs nog wat fruit bood. Hetzelfde rode fruit dat in de jongere jaargangen prominenter aanwezig bleek.
VONDST 2
. Dankzij zijn twee druivenrassen zou je de Sauvignon Chardonnay 2010 van Mas de Montbrun kunnen beschouwen als een fris type Chardonnay: sappig, citrusachtig en smakelijk bij o.a. een gebakken scholletje. Je vindt deze Zuid-Franse wijn bij Dekamarkt voor €4,99, www.dekamarkt.nl.
VONDST 3
. Een Kaapse interpretatie van rode Bordeaux, dat is de Rustenberg John X Merriman 2008. Want men stelde hem in Stellenbosch samen uit louter Bordeaux-variëteiten: cabernet sauvignon, merlot, petit verdot, cabernet franc en malbec. Terwijl hij ook nog ruim anderhalf jaar werd gelagerd in vaten van Frans eikenhout. Behalve kruidig hout, dat volop aanwezig is, zijn donkere, laurierachtige tonen, fris besfruit en zwarte vruchten te ontdekken, terwijl de afdronk lang is en de structuur gespierd. Al met al een indrukwekkende geheel. Grotere Albert Heijn supers en de webwinkel AH Wijndomein (zie de banner) bieden ‘m aan voor €12,99.
VONDST 4
.
De jaargang 2008 werd al getipt op www.schaduwsterren.nl, maar de nu gearriveerde Alto Cruz 2009 is minstens zo geslaagd. Dit vanwege die rijkdom aan cassis in zijn aroma, die keurige, beheerste omlijsting van zacht kruidig hout en die stevige, gave smaak. Het Spaanse topgebied Ribera del Duero is zijn bakermat. Biefstuk, lamsbout en dat soort gerechten worden er nóg lekkerder mee. Bij www.hema.nl voor €8,50.
VONDST 5
. In het gebied Valpolicella, niet ver van Verona, maken ze een bijzondere rode wijn, Ripasso genaamd. Zijn speciale karakter ontleent hij een extra gisting die wordt opgewekt door aan de wijn gedroogde druiven toe te voegen. De wijn krijgt daardoor wat meer aroma, alcohol. en concentratie. Een voorbeeldig voorbeeld is de Zonin Ripasso Valpolicella Superiore 2009, stevig en vrij vol van structuur, met kruidige aroma’s van o.a. rijpe pruimen en zwarte kersen. Hij is te koop voor €8,99 bij C1000, www.c1000.nl.
VONDST 6
. De grassige stijl van Sauvignon Blanc, met ook groene asperges in geur en smaak, wordt fraai vertegenwoordigd door de La Motte Sauvignon Blanc 2010. Voornoemd domein ligt in Franschhoek, Zuid-Afrika, en geniet een uitstekende reputatie. Bovendien kun je er lekker eten in het eigen restraurant. Verse oceaanvis bijvoorbeeld met daarbij deze witte wijn – die €9,99 kost bij Albert Heijn.
VONDST 7
. Maar Sauvignon Blanc kan ook fruitig smaken, getuige een eveneens frisse variant uit het noordoosten van Italië, uit Südtirol Alto Adige. Behalve groen fruit geeft de opwekkende H. Lun Sauvignon 2011 ook een vleugje mineraligheid en alleen in de verte wat grassigs, overigens zonder schraal te smaken, maar wel heel sappig. Verrukkelijk bij verse mosselen en bijvoorbeeld lekkerbekjes besprenkeld met citroensap. Adressen via www.lesgenereux.nl of de banner, prijs €12,80.
VONDST 8
. De uitstekende rosé kenden we al, maar ook de rode Domaine de Mourchon Tradition 2009 blijkt heerlijk te zijn. Met een diepe kleur, een kruidige geur en een vlezige, energieke smaak waarin vooral kruiden en specerijen te proeven zijn, naast wat rijp zwart fruit. Zéér op zijn plaats bij sudderelapjes of andere stoofschotels op een koude winterdag. Oh ja, de wijn komt uit Séguret, een mooi, schilderachtig dorp binnen het herkomstgebied Côtes du Rhône Villages. Je vindt ‘m voor €11,35 bij www.vojacek.nl of zie de banner op de startpagina van deze website.
VONDST 8
. In de Duitse streek Pfalz vervaardigt Seven Leiner op het geheel biologische familiedomein
geslaagde witte wijnen, met voorop de Leiner Grauburgunder Katzebosch 2009. Deze van pinot gris vervaardigde wijn is behalve vol ook mild fris, smaakrijk en zelfs behoorlijk complex, met nuances van noten en rijpe vruchten, waaronder exotische. Een deel van die kwaliteiten is te danken aan een lange weking van de schillen met de most, vooraafgaand aan de gisting. Richtprijs €17,95. Voor verkoopadressen zie www.imperialwijnkoperij.nl.
VONDST 9
. Een meerderheid sanviovese aangevuld door wat merlot en syrah, daaruit werd de Mora Rosso 2008 gecomponeerd. De wijn komt van de mooie Toscaanse beziting Il Palazzo die 105 hectare telt, waarvan 35 beplant met druivenstokken – op zo’n 300 meter hoogte. Na flink wat vatrust, een maand of twintig, onstond een Toscana met een sappige, flink nahangende smaak waarin kruidig hout, donkere aroma’s en rijp fruit van zwarte vruchtjes plus bessen fraai met elkaar verkeren. Je moet er wel wat bij eten, rundvlees, lamsvlees of wild. Want dit is een echte tafelwijn. De website www.il-palazzo.nl biedt ‘m momenteel aan voor €14,95.
VONDST 10
. Rioja zoals Rioja moet zijn, zo zou je de rode wijnen van Bodegas Lagunilla kunnen beschrijven. De Lagunilla 2008 Crianza werd dus ook samengesteld uit een traditionele melange van 80 procent tempranillo met 20 procent garnacha en onderging uiteraard een rijping op fust, gedurende anderhalf jaar. Dit gebeurde in vaten van Amerikaans eikenhout. Dat hout bevat beduidend meer vanilline dan het Franse. Vandaar dat in de 2008 duidelijk wat vanille te ruiken en te proeven valt. Een zachte kruidigheid is eveneens present, net als sappig besfruit. Een héél plezierig geheel. Flesprijs €6,99 bij C1000, www.c1000.nl.
VONDST 11
. Als je bereid bent om even niet te denken aan prijs versus kwaliteit, dan verdient witte Bourgogne een plek op tafel. Want wat héb ik genoten van de Clos-du-Château de Puligny Montrachet 2009. De wijn draagt de herkomstbenaming Bourgogne, maar komt toch behoorlijk in de buurt van een echte Puligny-Montrachet. Want zijn smaak is fris en een tiktje vet tegelijk, licht kruidig en een tikje minteralig, terwijl tegelijk fris citrusfruit en milde roosteraroma’s aangenaam aanwezig zijn. De desbetreffende bezitting bestrijkt overigens 20 hectare die milieuvriendelijk worden gecultiveerd. Flesprijs €19,95 bij www.vojacek.nl, of zie de banner op de startpagina.
VONDST 12
. In de Elzas zijn veel, té veel producenten beland in de suikerval en maken dus witte wijnen met onbegrijpelijk hoge zoetgehaltes. Een van de ‘gevallen’ producenten is het zeer gereputeerde domein Zind-Humbrecht, waarvan ik destijds toch prachtige, zoniet riante, rassige Rieslings heb geproefd, zoals die van de steile wijngaard Rangen de Thann (zie foto). Maar ja, dat tijdperk is helaas voorbij. Wat niet wegneemt dat dezelfde, biodynamisch gewerkte bezitting 
nog steeds opmerkelijke wijnen voortbrengt, waaronderde licht zoete, karaktervolle Zind 2008, een ongebruikelijk melange van 65 procent chardonnay en de rest auxerrois. Behalve zijn zoetje (7 gram suiker) bezit deze creatie een frisse kern, een klein vetje, wat rijp fruit van o.a. pruimen, een snufje specerijen, een hint van hout en in de verte iets lijkt dat mij vaag deed denken aan zoute griotten. Via www.wijnverlinden.nl kun je ‘m aanschaffen voor €17,45.
VONDST 13
. In de Elzas zijn tegenwoordigook lekkere rode wijnen te vinden, vervaardigd van pinot noir. Een echt fruitige variant is de Pinot Noir 2009 van Eric Rominger, wijnbouwer in het dorp Westhalten. Zijn wijn zit barstensvol rood fruit (aardbeien, frambozen, een besje), is niet te zwaar noch te licht en heeft tegelijk wat kruidigheid. Fris geschonken komt het best tot zijn recht. Per fles betaal je €11,95 bij Les Généreux, zie www.lesgenereux.nl of de banner.
VONDST 14
. Ze verschijnen steeds vaker: deksels lekkere rode wijnen uit het dal van de Douro. Een zo’n Portugees is de Tavedo 2009. Net als soortgenoten werd hij gecomponeerd uit dezelfde regionale druivenrassen – vijf verschillende maar liefst – die ter plekke ook voor Port worden gebruikt, waaronder touriga nacional. We proeven rode plus zwarte vruchtjes, kruiden, specerijen en een vitaliserend vleugje frisheid. Bij www.hema.nl voor €4,50.
VONDST 15
. Wat er op tegen is om ook in januari aan de bubbels te gaan? Niets toch? Een in zijn soort hele beste is de Crémant de Bourgogne Cuvée Lucien van L. Vitteaut-Alberti. Zijn type is Blanc de Blancs. Hij werd dus vervaardigd van alleen chardonnay. Zijn mouse is fijn, zijn smaak pittig en vief, zijn fruit (van o.a. peer) sappig, zijn zuiverheid groot, zijn kakarkter feestelijk. Op dus naar www.lesegenereux.nl (of zie de banner) met €15,90 in de portemonnee.
. In het boomrijke Mendoza – gelegen aan de voet van de Andes op duizend kilometer van Buenos Aires – valt er veel te genieten bij Azafrán. Dit is een combinatie van delicatessenwinkel, café, restaurant (zie foto) en 
wijnbar. Er kunnen tientallen Argentijnse wijnen worden geproefd, samen met alle mogelijke hapjes Het menu bestaat uit onder andere carpaccio van zalm met zure room en olijfolie, kazen (puur, gebakken of geroosterd), pittige kip, aardappeltaart, gerookte wildzwijnsham uit Patagonië en de in Argentinië onvermijdelijke gegrilde biefstuk. Ik drink er wijnen van een producent die ook in Nederland vertegenwoordigd wordt, Trivento. In de gulle rode proef je de Argentijnse zon. De kelder van Trivento staat een kilometer of vijftien ten zuidoosten van Mendoza, temidden van vlakke wijngaarden met daartussen olijfbomen. Het complex is eigentijds geoutilleerd, met roestvrijstalen gistingstanks en ander modern materieel. Bovendien gaat het merendeel van de wijnen naar het buitenland. Wijnmaker Federico Galdeano (op de foto) vertelt dat hij de benodigde druiven betrekt van ruim 1250 hectare wijngaarden. 
Deze bevinden zich in diverse zones van Mendoza. De hoogste percelen zijn die van de Uco Vallei, waar stokken staan op 1100 meter. Daar doen, zo vertelt Federico, witte druiven-rassen het uitstekend, maar ook bepaalde blauwe, als merlot en 
malbec. Overigens wordt in Trivento’s wijngaarden met veel respect voor natuur en milieu gewerkt; het droge klimaat houdt de planten sowieso al zeer gezond. Bij Trivento streeft men ernaar om in hoofdzaak aromatische, smaakrijke, soepele wijnen te creëren. Met als smakelijke exponent de rode Trivento Amado Sur 2009, een melange van hoofzakelijk malbec, aangevuld door bonarda en syrah. Zongerijpt zwart fruit, donkere aardse aroma’s, veel kracht en een fraaie nasmaak karakteriseren deze Mendoza 
wijn – een briljante begeleider van wild zwijn, springbok en soortgelijke wildgerechten. Hij kost €8,99 en is te koop in de webwinkel AH Wijndomein, zie de banner. Eigenlijk net zo geslaagd is de witte Trivente Amado Sur 2010, een bijna tintelfrisse, citrus-druivige, stevige compostie van torrontés met viognier en chardonnay. Zelf vind ik dit een van Argentinië’s beste witte wijnen. Prijs en verkrijgbaarheid zijn gelijk aan die van de rode variant.
. Ze smaken verrassend goed, wijnen uit Thailand. Een vriendin kwam ze ter plekke op het spoor en bracht een etiket mee, waarna ik ze in Nederland ben gaan zoeken. Met succes, want de desbetreffende soorten worden geïmporteerd. Ze komen van de Hua Hin Hills wijngaard die gelegen is bij de badplaats Hua Hin. Dus niet ver van de verkoeling brengende oceaan. De bodem bestaat uit leemhoudende zandgrond. Als naam voor het bedrijf, dat tien jaar geleden werd gesticht, koos men Monsoon Valley.
De eigenaar is overigens de grootste wijnproducent van Zuidoost-Azië, de Siam Winery (kan per dag een miljoen flessen bottelen). Beide firma’s delen ook de wijnmaker, Kathrin Puff, een Duitse die studeerde in Geisenheim en o.a. gewerkt heeft in Toscane en Nieuw-Zeeland. Ik schreef het al, de wijnen smaken verbazend lekker. Met voorop de Monsoon Valley Colombard 2011, geurig, zuiver en levendig, met een in zijn frisse, een tikje kruidige smaak prettig wat groen fruit. Fris fruit, naar dan van rode vruchtjes en sinaasappel, is aanwezig in de iets mildere Monsoon Valley Shiraz rosé 2011. Terwijl de rode, deels op vat galegerde Monsoon Valley Shiraz 2010 een vrij zachte, soepele smaak heeft met iets van rijpe aardbeien en een hint van hout, bijna als een lichte Pinot Noir.Het enige probleem is de verkijgbaarheid. Tot nu toe worden deze Thaise trouvailles vrijwel alleen door Aziatische groothandels verkocht. Zoals door www.asiaexpressfood.nl in Kampen, voor €6,95 (excl. btw). Daarnaast biedt tot nu toe de kleine internetwinkel www.hetgoudenglas.nl ze aan, voor €13,25 (incl. btw, zonder verzendkosten) – maar vraag wel naar de juiste soorten en de jongste, hier vermelde jaargangen.
. ‘Er bestaan te veel flauwe, saaie wijnen. Daarom ben ik buitengewoon trots op deze wijnen, omdat ze expressief
zijn.’ Aan het woord is wijnmaker Charles Hopkins, op het Kaapse domein De Grendel. Dit ligt 18 kilometer benoorden Kaapstad, hoog tegen een voetheuvel van de Tygerberg. Op 110 hectare zijn momenteel dertien verschillende druivenrassen aangeplant. De grond is uitgesproken stenig. En we kunnen de ijskoude Atlantische Oceaan zien, wa
t betekent dat in Durbanville – de officiële naam voor het gebied – sprake is van een relatief koel klimaat. ‘In Paarl’, stelt Hopkins, ‘kan het op dit moment 14 graden warmer zijn.’ De temperende invloed van de zee geeft, samen met de hoge locatie, een lang groeiseizoen en daarmee zeer aromatische druiven. Vandaar die expressieve wijnen. Eigenaar en ex-minister Sir David Gra
aff engageerde Hopkins (1963) zo’n zeven jaar geleden en haalde daarmee een perfectionist in huis. Zo vogelde de wijnmaker uit wat per druivensoort het ideale gewicht is om te oogsten. Een enkele vruchtje van bijvoorbeeld de merlot moet 1,65 gram wegen. Sowieso wordt op De Grendel het tijdstip van de pluk heel precies bepaald,
per perceel. Dit gebeurt met hulp van een in Colorado gestuurde satelliet die infrarode foto’s neemt. Tijdens een proeverij verschijnt als eerste de loepzuivere, intense Koetshuis Sauvignon Blanc 2011, grassig, verfrissend, stevig en voorzien van frisse fruittonen, zoals van grapefruit. Prijs €13,95. Hetzelfde kost de rode, krachtige, gulle De Grendel Shiraz 2008, dankzij roostertonen, rijp zwart fruit en een zachte kruidigheid. Eigenlijk alles van De Grendel openen we gráág. Verkoopadressen via www.gastrovino.nl.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
. Er valt een boel te zien in Istanbul, ‘de stad op zeven heuvels’. Deze naar schatting vijftien miljoen inwoners tellende metropolis is ’s werelds enige die ligt op twee continenten, Europa zowel als Azië. Bovendien grenst hij aan twee zeeën. Na eerst Byzantium genoemd te zijn en later Constantinopel (naar de Romeinse keizer 
Constantijn de Grote) kreeg de stad zijn huidige naam na in 1453 veroverd te zijn door de Ottomanen. Zes jaar later begon sultan Mahmud II met de bouw van het Topkapi paleis, in het Europese stadsdeel (foto links). Na hem bouwden nog 25 andere sultans aan dit complex, waarvan de keukenvleugels op een gegeven moment vaak twintigduizend maaltijden bereidden – drie keer per dag. Deze waren vooral bestemd voor bezoekers van de meer dan 135 moskeeën. In de schatkamers van het palein, tegenwoordig een museum, zijn bekers, steekwapens, dozen en andere voorwerpen te zien die rijk met edelstenen werden versierd. Niet ver van het paleis staat de immense Hagia Sofia die tien eeuwen ‘s werelds grootste koelpelkerk is 
geweest (tot de bouw van de St. Pieter in Rome). Behalve prachtige keramiek vind je er acht imposante pilaren die 2600 jaar geleden werden gehouwen voor de Tempel van Artemis, een van de zeven wereld-wonderen. De Hagia Sofia (foto rechts) fungeert tegenwoortdig alleen nog als museum, maar op loopafstand er tegenover verrees de Blauwe Moskee met zijn 
azuurblauwe tegels, en die is nog wel religieus in gebruik. Vanwege een misverstand – in het Turks lijken de woorden ‘goud’ en ‘zes’ veel op elkaar – kreeg deze koepelkerk niet één minaret van goud, wat de destijds veertienjarige sultan bedoelde, maar zes gewone minaretten. Men heeft kunnen uitrekenen dat de bouw van de Blauwe Moskee (zie foto links) zo’n zestig mljoen uren heeft gevergd, door een leger van ongeveer zesduizend arbeiders. Naast deze moskee hadden de Romeinen een immens hippodrome, waar honderdduizend toeschouwers paardenraces konden bijwonen. Er resteren nog enkele overblijfselen, waaronder twee obelisken. 
Meer wereldse genoegens kunnen beleefd worden in de Grote Bazar, een gigantische overdekte markthal met winkeltjes (veel met juwelen) waarvan de verkopers soms net zo opdringerig zijn als de vele straatventers die gidsen, fluiten en kleedjes proberen te slijten. Op de Azië-zijde, waar meestal ook de cruiseschepen aanleggen, troont de imposante Galata toren op een heuvel (zie foto helemaal boven). 
Rond de toren kan volop worden gewinkeld in niet alleen de Baghdad Avenue met zijn vele sjieke zaken en een tramlijn, maar ook in de vanaf een Bosporus-brug omhoog lopende, smalle staat die een curieuze collectie vormt van winkeltjes vol electronica, sporttrofeeën en muziekinstrumenten. Lopen door Istanbul maakt dorstig. Wat we vooral veel gedronken hebben is, uit kleine glaasjes, warme thee – die vanuit cafés ook de hele dag op dienbladen naar winkeliers, taxichauffeurs en cafébezoekers wordt gebracht. Behalve gewone thee was een variant van appel, best lekker eigenlijk. En bij het eten (zie de rubriek ‘Aanbevolen restaurants’) ontdekten we dat ook Turkse wijn het genieten waard kan zijn.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
. ‘Mijn hemel’, dacht ik bij het lezen van de zoveelste mailing van Storms.nl. Wijn kopen, zeker per post of via internet, is altijd een kwestie van vertrouwen – waarbij je ook rekent op de deskundigheid van de aanbieder. Dus als die brallerige teksten gebruikt met ook nog de nodige spelfouten, dan gaat bij mij het sein op rood. 
Zo verzond voornoemde importeur vorige maand een mailing met als grote kop METHODE CHAMPENOIS. Niet alleen mag die term al deccenia niet meer op etiketten worden gebruikt, maar ook ontbreekt aan het eind een ‘e’. Voorts lezen we in de tekst mousseaux en proseco’s, ook weer verkeerd gespeld. En dan die tenenkrommende zinnen, zoals: Z’n nieuwste telg uit de Graves bezit een wat rijkere en meer geconcentreerde Cabernet tannine. Terwijl we verderop lezen dat Monsieur Bailly van het Chât. Coutet Grand Cru Classé beschouwd wordt als belangrijkste oenoloog van dit moment. Dat is geen zin, maar ónzin. Jammer eigenlijk dat de gezamenlijke wijnhandelaren geen communicatiecode en bijpassende sancties hanteren.
. Net als Gigondas ligt Vacqueyras aan de voet van de Dentelles de Montmirail, in het zuidelijke Rhône-dal. En net als in Gigondas is grenache er de meest gecultiveerde druif. De wijngaarden, ruim 1250 hectare, rijzen niet tot dezelfde hoogte als in Gigondas en bevatten gewoonlijk wat meer klei en kiezel, maar het
verbaast toch niet dat de wijnen uit beide buurdistricten op elkaar lijken. Die van Vacqueyras plegen wat minder genereus, wat minder overweldigend, wat minder complex en wat minder langlevend te zijn, maar op deze algemene regel bestaan wel degelijk uitzonderingen. Als typisch Provençaals dorp 
werd Vacqueyras op een lage heuvel gebouwd, met op de top daarvan de kerk en een kasteel (met in een van der zalen een caveau de dégustation). Een platanenrijke rondweg omcirkelt de oude kern. Richting Dentelles de Montmirail heeft een ooit beroemd kuuroord gestaan dat in zijn glorietijd door zo’n duizend gasten per jaar werd bezocht. Beroemdheden als Sarah Bernard en Frédéric Mistral kwamen daar om bronwater te drinken, maar de kans is natuurlijk héél groot dat er ook af en toe een fles wijn op tafel verscheen. Boven een fontein in Vacqueyras zie je een buste van Rimbaud. Dit was een rond 1155 
geboren troubadour die tijdens een kruistocht in 1207 zijn leven verloor. Aan deze legendarische kunstenaar herinnert de lokale coöperatie. Want die prijst zijn wijnen doorgaans aan als Les vins du troubadour. Ook een andere coöperatie, die van Beaumes-de-Venise, heeft leden met grond in Vacqueyras. En brengt daarom de Vacqueyras Les Dentelles de Verlaine 2010, een compositie van 70 procent grenache, aangevuld door syrah. Het is een prima product, niet alleen kenmerkend krachtig en kruidig, maar royaal voorzien van sappig fruit. Verrukkelijk verwarmend op een koude winterdag. Prijs €7,99 bij Plus, zie www.wijnenvanplus.nl.
PUNTDICHT
ELFSTEDENTOCHT
Goedgemutst, gehandschoeid
en met voldoende te eten
kom je er dan bij Bartlehiem achter
dat je je schaatsen hebt vergeten
Uit de bij Novella verschenen bundel Goedgemutst van de Haarlemse puntdichter en podiumpresentator Jan J. Pieterse. De uitgave kost €10.
. Een van de eerste wijnbouwers om in Valle de Casablanca neer te strijken – een zonnige, 
droge en tegelijk koele regio tussen de Chileense hoofdstad Santiago en kust – was een Fransman, Thierry Villard. Dit gebeurde in 1989. De enige eigen grond die hij verwierf was voor het bouwen van een royaal keldercomplex. Voor het leveren van druiven sloot Thierry contracten af met enkele telers – waarvan sommigen ook net begonnen. Villard (1949) verstrekte de boeren allerlei specifieke instructies, zelfs voor het kiezen van de juiste klonen pinot noir, waarvan veel verschillende soorten bestaan. Van meet af aan werd duidelijk dat in Casablanca, waar koude zeewind al vanaf een uur of twee ’s middags het kwik sterk doet dalen, de wijnbouw zo zijn eigen regels kent. Met name vrieskou vormt in probleem, zowel in de lente als de herfst. ‘Alleen al de laatste vijf jaar werd het gebied keer op keer door nachtvorst getroffen, zelfs twee maal in het najaar tijdens de oogst. Op een bepaalde dag werd het overdag 31 graden en enkele uren later min 1.’ Bestrijden van de kou kan met windmolens en waterproeisystemen, maar niet alle telers beschikken daarover. En soms ook komt de kou gewoon te snel en te heftig. Het was aanvankelijk de bedoeling dat Villard Fine Wines op den duur 60.000 dozen (van twaalf flessen) zou gaan produceren, maar die ambitie hebben 
Thierry en diens inmiddels meewerkende zoon Jean-Charles laten varen. Het jaarvolume ligt nu op 12 à 15.000 dozen – en in de te grote, aan een andere producent verkochte kelder wordt nu gewoon ruimte gehuurd.Het kleinere volume betekent wel dat de Villard wijnen een gemiddeld hoge kwaliteit bezitten. De mooiste daarvan heet Pinot Noir Le Grand Vin, waarvan de op vat gelagerde jaargang 2008 een gewoon heerlijke, sappige, op Bourgogne lijkende wijn is, royaal voorzien van rijp rood fruit en licht gekruid (richtprijs €19,95). Heeft zijn bedrijf nog een missie? ‘Jazeker, een paar jaar terug heb ik besloten voortaan alleen wijnen te maken die ik zelf graag drink.’ Verkoopadressen via wine@coenecoop.com.
. In Casablanca Valley worden ook heerlijke witte wijnen vervaardigd, bijvoorbeelde de Chardonnay 2010 Lomas del Valle. Een enerzijds vieve, anderzijds stevige witte wijn met veel sap en gulle fruitaroma’s van witte plus citrusvruchten. Prijs €8,50 bij www.lesgenereux.nl of zie de banner.
Indrukwekkend – maar kun je het ook weer terugveranderen in water?
. Idaho, doet die naam niet vooral denken aan aardappelen? Inderdaad, Idaho levert ongeveer een derde van 
alle Amerikaanse aardappelen, een kleine zes miljard kilo per jaar. Maar in de schaduw daarvan is binnen de ongeveer driehoekvormige, noordwestelijke staat een ander product in opkomst, te weten wijn. Dat blijkt duidelijk uit het aantal wineries. Een decennium geleden waren het er tien, momenteel ruim vier keer zoveel. Gezamenlijk bewerken ze 650 à 700 hectare wijngrond. De overgrote meerderheid van de druivenstokken groeit in het zuidwesten, in en rond de Snake River Valley, een streek die in 2007 zijn wettelijke erkenning ontving. De natuurlijke omstandigen ter plekke zijn bepaald bijzonder. Zo bevat de bodem veelal vulkanische elementen, wat hem goed draineerbaar maakt. Terwijl de zomer gekenmerkt wordt door dagen met veel zon – gemiddeld 
zestien uur – en nachten waarin het kwik daalt van boven de 30 graden tot ongeveer 10. Een afkoeling die de druiven hun frisheid doet behouden en hun aroma intensiveert. Zuiver water, voor eventuele irrigatie, is eveneens beschikbaar, indirect vanaf de Rocky Mountains. Ondanks deze gunstige factoren heeft het lang geduurd voordat Idaho’s 
wijnbouw weer tot bloei kwam, na de desatreuze Drooglegging. De eerste, toen nog experimentele druivenstokken werden pas in 1971 geplant, door een perzikteler (want waar perziken goed gedijen, doen druivenstokken dat ook), en de eerste echte wijnproducent ging open in 1976. Dat was Ste Chapelle, genoemd naar de 13e-eeuwse La Sainte Chapelle in Parijs. Negen jaar lang had dit bedrijf het monopolie – en is nog altijd wijnhuis nummer één. Van de 2,7 miljoen flessen die Idaho jaarlijks levert komt 70 procent van Ste Chapelle. Wie als bezoeker de hoge, 
smeedijzeren poort heeft gepasseerd, kan een enorm gamma aan wijnen proeven. Enkele daarvan zijn ook in Nederland verkrijgbaar, waaronder de Merlot Chateau Series 2008, die een elegante, bijna Bordeauxachtige structuur combineert met met een soepel smakende, aangename bundeling van laurier, rijpe zwarte vruchten en wat kruidig hout. Prijs €8,50. Eerder bestemd voor wijndrinker dan aardappeleters. Importeur www.wijnverlinden.nl.
. Volharding kan de boeren in Viré (zie foto) en Clessé niet worden ontzegd, twee dorpen in de zuidelijke 
Bourgogne. Ze zijn namelijk 35 jaar bezig geweest om hun wijnen uit de regionale, overkoepelende herkomstbenaming Mâcôn-Villages te lichten. De eerste aanvraag daartoe deponeerden ze in 1963 bij het Franse Ministerie van Landbouw. Tevergeefs, want het voorgestelde oppervlak aan wijngaarden was te klein, slechts 210 hectare. Negen jaar later werd opnieuw een voorstel ingediend. Maar ook dat werd niet gehonoreerd, vanwege juist een te groot areaal, namelijk 1170 hectare. Nog eens elf jaar verder werd een derde poging gedaan, nu om ongeveer de helft van het laatste voorstel geklasseerd te krijgen. Dit maal met succes, zij het dat uiteindelijk pas in november 1998 de herkomstbenaming Viré-Clessé zijn wettelijk erkenning ontving. Momenteel bestrijkt deze zo’n 540
hectare. Dat de boeren – onder aanvoering van twee plaatselijke coöperraties – zo hardnekking volhielden, had deels een historische achtergrond. Ooit werden hun wijnen namelijk verkocht voor dezelfde prijzen als van het naburige gebiedje Pouilly-Fuissé – en ze droomden ervan dat dit weer zou 
gebeuren. Bovendien groeien in Viré en Clessé (en twee aangrezende gehuchten) de stokken tegen goed geëxposeerde, kalksteen en kleihoudende hellingen waarop de chardonnay, het enig toegestane druivenras, perfect gedijt. De toegestane oogsthoeveelheid per hectare is geringer dan voor gewone Mâcon-Villages, namelijk 55 hectoliter, terwijl het gemiddelde in de Mâonnais 66 hectoliter bedraagt. De eerste producent om Viré-Clessé te bottelen, was de Cave de Viré, een dynamische coöperatie waarbij ruim 130 druiventelers zijn aangesloten. Vandaag de dag voert dit bedrijf diverse soorten Viré-Clessé, afkomstig van afzonderlijke percelen. Waaronder Le Virolis, een rechthoekig, 2,7 hectare bestrijkend akkertje, hoog tegen een helling. Het daarvan afkomstige jaar 2009 trakteert op een behoorlijk intense smaak, enerzijds notig, anderzijds fris en mineralig, terwijl sappig wit fruit niet ontbreekt. Prijs €8,25 à 9,50. Uiteindelijk hebben de aanhouders overtuigend gewonnen. Verkoopadressen via wine@coenecoop.com.
. In deze eerste maand van het nieuwe jaar geeft Frank Donker, wijninkoper en levensgenieter, zijn favoriete wijn-spijscombinaties. Meer dan twee decennia begeeft Frank zich in de wereld van de wijn, via Okhuysen, Walraven & Sax, Sligro en nu alweer 11 jaar bij Groupe LFE als verantwoordelijke voor de inkoop. In al die jaren heeft Frank heel wat wijnlanden en –streken bezocht, ‘wat vrijwel altijd samenging met de culinaire geneugten van het leven’. Niets vindt hij leuker dan de lokale wijn proeven met de plaatselijke keuken, wat meestal ook 
goed uitpakt. Zelf schrijft Frank hier het volgende over. Zo denk ik aan gegrilde lamskoteletten in de Rioja met een mooie Reserva, tapas in Jerez met een glas Fino, een stevige Malbec bij een Argentijnse barbecue, etc. Te veel om op te noemen. Echter, mijn meest memorabele ervaringen komen uit het Franse zuidwesten. Via onze Gascogne-producent Domaine Tariquet belandde ik ruim tien jaar geleden in het dorpje Montréal in de Gers, en wel in het plaatselijke restaurant Chez Simone van de eigenaren Bernard en Véronique Daubin. Naast het eigenlijke eetgedeelte is er een soort bar met tafels gemaakt van wijnvaten – waar de leukste verrassingen op tafel komen, altijd simpel (nooit meer dan drie ingrediënten), maar ongelooflijk van smaak. Op de foto in het afgebeelde boek staat de trotse chef met zijn eigen varkens. Hier maakt hij prachtige hammen van, hammen die in zijn zaak op een fraaie Berkel-machine worden gesneden. Van alle nieuwe, verrassende bevenissen was het hoogtepunt, ofwel een ervaring waarbij het gerecht en de wijn de combinatie 1+1=3 opleverden, een ravioli van foie gras met de Côté de Tariquet. Een zeer gastronomische witte wijn, gemaakt van tegelijk gefermenteerde chardonnay- en sauvignondruiven. Rijk, heel verfijnd zoet, met een intense smaak en identieke afdronk. Door de foie gras in een ravioli te verpakken kreeg het gerecht een hele milde, zacht subtiele smaak. In 2012 bestaat Tariquet honderd jaar – en ik kijk nú al uit naar de feestelijke bijeenkomst met als huiskok Bernard Daubin!
. ‘AXA Millésimes is een hoogst ongebruikelijk wijndedrijf’, stelt zijn directeur Christian Seely. De belangrijkste aandeelhouder is namelijk een Franse verzekeraar met een verlichte langetermijn visie. Waarbij gestreefd wordt 
naar een op den duur zo hoog mogelijke kapitaalwaarde van de wijngaarden.’ Seely (1960), een Engelsman, stelt bovendien dat elk van de zeven Axa-domeinen – in Bordeaux, Bourgogne, Hongarije en Portugal – een eigen team hebben dat ‘leeft en ademt’ in de wijngaard daar. ‘Alles dat de verschillende wijnen gemeen hebben is daarom dat ze verschillend zijn.’ Seeley zelf begon te werken op Quinta do Noval, een Port producerend domein in de Douro Vallei. Het jaar was 1993, nadat het uit 1715 daterende wijngoed was overgenomen door het Franse AXA. De bezitting is vooral bekend om zijn Vintage Ports, maar het leek Seely ‘dat het potentieel van de Douro ook met onversterkte wijnen kon worden gerealiseerd’. Hij creëerde dus een heel 
programma van experimenten, terwijl naast de trationele Portugese druivenrassen nieuwe soorten werden aangeplant. Waaronder cabernet sauvignon (‘gaf absoluut verschrikkelijke wijnen’) en syrah (‘deed het juist buitengewoon goed’). Uiteindelijk verscheen de eerste gewone rode wijn in 2004. Met trots kan Seely vandaag de dag een klein gamma van rode Douro’s laten proeven, waaronder een pure Syrah, de Labrador 2008. Het is een donker getinte, gulle, verwarmende wijn met schakeringen van kruiden, zwarte vruchten, laurier en roostertonen. Een eigenlijk perfecte wild- en winterwijn à €12,75. Hetzelfde predikaat verdient de levendige, vlezige Cedro do Noval 2008, een uit voornamelijk Portugese rassen
gecomponeerde wijn met zowel donkere,dierlijke aroma’s als fris besfruit, rijpe zwarte vruchtjes en kruidig hout. Prijs €15,75.Floraler, eleganter ook – ondanks zijn stevige fundering van 14,5 procent alcohol – smaakt de Quinta do Noval Touriga Nacional 2008, karaktervol product ook kruidige elementen, toastachtig hout en in de verte iets van rozen. Deze imponerede wijn kost €51,95. ‘We beginnen te leren hoe het grote terroir van de Douro in wijn kan worden gevangen’, stelt Seely achteraf. Zo te proeven is AXA daarin een heel eind op weg. Adressen via www.gastrovino.nl.
. De bij Spectrum verschenen edities van de Wijnalmanak 2012 – voor zowel de beste wijnen onder €5 als voor de beste wijnen van €5 tot €10 - bevatten honderden kooptips voor echt goede, betaalbare wijnen. Waarvan
de beste met een ster werden bekroond. Maar als geestelijke vader van de gidsen heb ik zelf al proevend nog méér sterwijnen ontdekt, wat me deed besluiten om de notities daarover als gratis aanvulling te verstrekken. Ze verschijnen, zoniet strálen in de schaduw van beide Wijnalmanaks en heten mede daarom
Water bij de wijn past 
eigenlijk maar op één manier, namelijk tijdens een maaltijd naast de wijn. Met als doel de smaakpapillen de neutraliseren, zodat je de wijn – en het gerecht – beter proeft. Natuurlijk mineraalwater is daarvoor het geschiktst, met voorop Bru. Ik heb dat weer eens ondervonden tijdens het riante zevengangendiner waarmee het vijftigjarig bestaan van De Bokkedoorns afgelopen najaar werd gevierd, het eminente tweesterrenrestaurant in Overveen. Tussen de wijnen door (inclusief het aperitief van Vintage Champagne Moët & Chandon en de sake tot slot) verschenen als zoveelste detail van perfectie flessen met Bru. Het Belgische mineraalwater waaroverGaultMillau sommelier van het jaar 2011 Edger Groeneveld 
(van Het Koetshuis te Bennekom) zei:’Bru past heel goed in Het Koetshuis, de smaak is zuiver en licht, waardoor het water een ondersteundende fuctie heeft ten opzichte van wijn en gerecht.’ Hoe dit – alleen in betere restaurants verkrijgbare – mineraalwater 
ontstaat? Dankzij regenwater dat valt in een immens natuurgebied (bijna 4000 hectare) van de Ardennen, en dan gedurende veertig à zestig jaar gefilterd wordt door een veenlaag en oude rotsen. Hierdoor krijgt Bru behalve een natuurlijke, zachte pareling een perfect evenwicht tussen calcium en magnesium, beide zo’n 20 milligram per liter. Het uiteindelijk gebottelde de mineraalwater smaakt zo goed dat Bru met alle mogelijke prijzen werd bekroond. En in Chef’s Magazine van vorig jaar augustus kwam het als beste uit een test die werd afgenomen door gerenommeerde chef-koks. Kortom, Bru is buitengewoon. Geen wijwater, maar wijnwater.
. Een van de beste Nederlandse wijntijdschriften is voor mij Perswijn, vanwege de zeer gevarieerde, zeer deskundig artikelen en reportages, de imponerende hoeveelheid proefnotities, de vaak kritische columns en de talrijke foto’s. Ermee kennismaken kan voordelig, via een proefabonnement (drie nummers voor €17,50). Ga hiervoor naar www.perswijn.nl (tabblad Proefnummer). Een ander, veel jonger wijnmagazine dat ik graag lees en bekijk, is WineLife, vanwege zijn altijd rijke, ongelooflijk gevarieerde inhoud, luchtige toonzetting en aantrekkelijke vormgeving. Een proefabonnement (drie nummers voor €15) is te bestellen via www.winelifemagazine.nl (tabblad Abonneer).
Uit zijn immense collectie heeft Bert Wentzel opnieuw een opmerkelijk etiket gekozen – en schrijft daarover het volgende. Ofschoon rond 1900 reeds prachtige Jugendstil wijnetiketten Duitse wijnflessen sierden, waren in die tijd de Bordeaux etiketten nogal saai en vaak zwart/wit. Baron Philippe de Rothschild bracht daar verandering in door voor de oogst 1924 van Château Mouton-Rothschild een etiket te laten ontwerpen door de Parijse kunstenaar Jean Carlu. Algemeen wordt dit prachtige, kleurrijke ontwerp beschouwd als het allereerste kunstetiket dat verzamelaars oneerbiedig BOKKENKOP hebben gedoopt.